توجّه به نشئهء ظاهرى سواى نشئهء معنوى و باطنى آن بزرگوار توجيه كنند . بلكه تمام همّ و غمّ او وصول به حقيقت نفس مبارك امام عليه‌السّلام و اشراب از سرچشمهء ماء معين ولايت مطلقهء معصوم بود . تذكّر اين مطلب بسيار ضرورى است كه : نظام عالم شهادت ، و بعبارت ديگر تدبير عالم ملك براساس نظام علّيّت و اسباب و مسبّبات است ، و هر چه در اين عالم حدوث مىيابد ، مىبايد از نقطهء نظر نزول عِلّى و معلولى از سلسلهء عوالم علل و معلولات بگذرد تا در اين جهان صورت عينيّت پيدا كند ؛ و بدون ترتّب در نظام تكوين تحقّق پديده و حادثه‌اى در اين عالم به حكم استحاله طفره محال مىباشد . و از آنجا كه در سلسلهء علل و معلولات به حكم اختلاف در اسباب و مسبّبات و تضارب آنها با همديگر و غلبه يكى بر ديگرى ( چنانچه در جاى خود مفصّلًا مبحوث و مضبوط مىباشد ) ممكن است در بعضى از عوالم عِلّى همچون عالم مثال و ملكوت سُفلى ، صُوَر اعيان خارجى بواسطه تأثير علّت موجده آن محقّق ، ولى در نشئهء عُلياى آن بواسطه وجود علل قاهره صورت مثالى اعيان خارجى بعنوان رادع و مانع از صُوَر اولى وجود داشته باشد ( ولى در رتبهء مقدّم بر صُوَر اولى ) و لهذا شخص با احاطه بر بعضى از مراتب مثال و عالم برزخ به بعضى از آنها اشراف دارد ولى از آن صور اصلى و قاهره بىاطّلاع مىماند ؛ در اينجاست كه اين همه خُلف و اختلاف در مشاهدات و اظهار مطالب گوناگون مشاهده مىشود كه علّت آن جهل و نقصان رائى نسبت به جميع سلسله عِلل موجده صور و اعيان خارجى در عالم شهادت است . فلهذا آنان كه از حقائق اشياء و بطون نظام تكوين چون معصومين و اولياء عظام اطّلاع دارند ، كتمان نموده و اظهار نمىكنند ؛ و آنان كه اظهار مىكنند ، متاع قابل عرضه و ارزشى را به بازار نمىآورند . و مسألهء بداء كه در قرآن كريم و روايات از آن سخن رفته حكايت از اين معنى دارد .